44: KİTAP YORUMU : Küçük Ağaç'ın Eğitimi

Kitabın Adı: Küçük Ağaç'ın Eğitimi
Yazar: Forrest Carter
Baskı Tarihi: Nisan 2012
Sayfa Sayısı: 280
ISBN: 9789754680942
Orijinal Adı: The Education Of Little Tree
Çeviri: Şen Süer Kaya
Yayınevi: Say Yayınları
Kitabın Türü: Anı-Mektup-Günlük

KİTAP HAKKINDA


Sevgiyi, duyarlılığı, dürüstlüğü, samimiyeti
Kızılderili mantığıyla işleyen muhteşem bir kitap...

Egemenlik ve güç tutkusu peşinde koşan Beyaz Adam'ın acımasızca yok ettiği Çeroki'lere ithaf edilen bu kitap, insanı 'umursayan', acılarını 'paylaşan', yaşamın bütünselliğini 'savunan' bir kültürün mesajı... Evrensel dostluk ve barışın hikâyesi... İnsani duyarlılığın görkemli direnişi... Yüzeysel ve mekanik ilişkilerin hâkim olduğu günümüzde, yitirilen değerlere saygı duruşunda bulunma denemesi... Heidi, Küçük Prens, Şeker Portakalı ya da Martı'daki samimiyeti, dürüstlüğü özleyenler; coşmak, sevmek, özgür olmak, hüzünlenmek, doya doya ağlamak isteyenler için... En çok da kitle iletişim araçlarının kölesi olanlar, yaratıcılığı körelten eğitimi sorgulamak isteyenler için...

KİTAP YORUMU


Cahil Okur’dan herkese selamlar…

Okuyamam hastalığımı atmak için verdiğim uğraş halen devam etmekte. Yılın yarısı biterken bu yılki okuma hedefimin sadece çeyrek dilimini tamamladım. Biraz daha hızlanmam gerekiyor.

Forrest Carter’ın ilk kitabını okumuş bulunmaktayım. Serhat’ın blogundaki MİM yazısında görmüştüm kitabı.  Kendisi de kitabı okuyup yorumlamıştı. Ancak kitabı okumadığım için yorumunu okumamıştım. Serhat’ın MİM yazısı için buraya, Küçük Ağaç’ın Eğitimi hakkındaki yorumu için buraya tıklayabilirsiniz.

Biz bunları konuştuktan sonra Uzun bana “Bu kitabı okumalısın” diyip getirdi ve güzel bir tesadüf neticesinde kitabı tamamlamış oldum. Lafı daha fazla uzatmadan artık yoruma geçebilirim sanırım.

  1. İçerik Yorumu

Küçük Ağaç anne ve babasını kaybetmiş olan bir yetim ve Kızılderili olan Büyükanne ve Büyükbabası ile yaşamaya başlıyor. Elbette ki bu yaşama süreci onunda eğitim süreci oluyor. Doğaya, hayvanlara, insanlara karşı nasıl davranması gerektiğini, nelerden çekinip nelerle yakınlaşması gerektiğini bu süreçte öğreniyor. Bu süreçteki eğitim hem ruhunu hem zihnini geliştirmesiyle sürüp gidiyor.

Kitabın sayfalarını çevirdikçe sizde Küçük Ağaç ile birlikte belli bir eğitimden geçiyor hissine kapılıyorsunuz. Gerçekten hayata bakış açınızı değiştirebilecek nitelikte bir kitap olduğu kanısındayım. Bunu öylesine bir söylem olarak kabul etmenizi önermem, eğer kitaba kendinizi verebilirseniz, ki bu çok önemli, size gerçekten hayata dair fark etmediğiniz birçok noktanın ip uçlarını verecek nitelikte.

Büyükbaba’nın hayata bakış açısı bu noktada asıl önemli olan konu aslında. Onun söylediği laflar bazen safsata olarak gelse de bazen durup düşündüğünüzde “Ben bu güne kadar neden bunu fark etmedim?” sorusunu sormanıza neden olabilecek türden. Bu noktada Büyükbaba’nın her çözümlemesi sonrası Küçük Ağaç’ın “Ki öyleydi” onaylamaları da hem sizi gülümsetecek hem de sizde tıpkı onun yaptığı onaylamayı yapacağınıza eminim.

Büyükanne’ye gelince onun kitaptaki rolünün daha gizli kaldığı kanısındayım. Koruyan e gözetleyen bir anne konumunda. Az konuşuyor, ancak konuştuğunda gerçekten ruhunuza dokunuyor. Yan karakterleri de oldukça beğendiğimi belirtmem lazım. Hepsinin temsil ettikleri insanın ruhuna işleyen kavramlar.

Yukarıda kitap künyesinde yazılanları 100 Kitap’tan aldığımı daha önce belirtmiştim. Kitap her ne kadar “Anı-Mektup-Günlük” kategorisine alınsa da ciddi de bir hiciv niteliği taşımakta. Hem Çerokilere yapılan zulmü hem de politikacıların nasıl sözlerini tutmayan insanlar olduğunun bir kanıtlanma sürecini anlatıyor. Bu nedenle yukarda sayılan türlerin yanına birde hicvi eklemek doğru olacaktır.

Kitapta anlatılan kişinin Forrest Carter olduğu söylenmekte. Bununla birlikte bunun olamayacağını ve Forrest Carter’ın tamamen kurgusal bir roman yazdığını iddia eden de bir hayli fazla. Carter’ın Ku Klux Klan örgütünün aktif üyesi olması nedeniyle bende yazılanların bir kurgu olduğu kansında olanlar arasındayım. Kim bilir beklide Küçük Ağaç sadece çok yanlış topraklarda kök salmıştır. Bu yorum tamamen size kalmıştır. 

  1. Yazım Dili Yorumu

Carter’ın okuduğum ilk romanı olduğu için pek bir yorum yapmak istemiyorum. Kitabın Küçük Ağaç isimli ir çocuğun dilinden anlatılması bazen anlatımı çok sıradanlaştırsa da genel olarak iyi bir kitaptı.  Çevirmen Şen Süer Kaya’yı da bu noktada tebrik etmek gerekir sanırım. Ben yazım dilinden memnun kaldım.

  1. Yapısal Yorum

Say Yayınları’ndan kitap okumayalı bir hayli zaman olmuştu. Kitabın kapağı hoşuma gitti. Tasarım oldukça güzel.Kullanılan kitap kağıdının aşırı kalın oluşu bazen canımı sıksa da iç tasarım ve kaliteden de memnun kaldım. Sadece kitabı okuduktan sonra aklıma şu geldi; hiçbir zaman bir Kızılderili kampında yaşamayan Küçük Ağaç’ı anlatan bir kitapta neden acaba bir Kızılderili kampı görseli kullanılma ihtiyacı hissedildi?

SEÇTİĞİM SÖZLER

Bir şeyi yitirdiğin zaman yorulmak iyi gelir. (Sayfa 10)

Yalnızca Tirbi yani "arı" kullanabileceğinden fazlasını depolar... Bu yüzden ayı tarafından soyulur. Rakun ve Çerokiler tarafından da... Paylarından fazlasını depolayan ve kendilerini besleyen insanlar içinde bu böyledir. Ellerindekini kaptırırlar. Bu konuda savaşlar olur. Uzun konuşmalar yaparak paylarından fazlasını ellerinde tutmaya çalışırlar. Bir bayrağın onlara bunu yapma hakkını verdiğini söylerler. Erkekler, sözler ve bıçaklar yüzünden ölürler ama Gidişat'ın kurallarını değiştiremezler. (Sayfa 17)

Büyükbaba dedi ki, daha az sözcük olsaydı, dünyada bu kadar çok sorun olmazmış. (Sayfa 51)

Her zaman arkada kalmak, bir tür yalnızlıktı. (Sayfa 81)

Yaşlandığın ve sevdiklerini hatırladığın zaman yalnızca iyiyi hatırlarsın. Kötüyü hatırlamazsın hiçbir zaman ki bu da kötünün hiçbir şeye değmediğinin kanıtıdır. (Sayfa 99)

Büyükbaba, yalnızca bir tek kesin şeyin olduğunu söyledi. Yerliler hiçbir zaman kontrolü ele geçiremeyeceklerdi, bu mümkün görünmüyordu. (Sayfa 109)

Büyükbaba dedi ki, anlamak gerekirmiş. Ama birçok insan anlamak istemezmiş, çünkü anlamak zahmetli işmiş.  (Sayfa 123)

Vahşi ortamda yetişen her şey, ehlileştirilmiş şeylerden yüz misli daha güçlüdür. (Sayfa 127)

Güz doğanın merhamet zamanıdır. Sana ölmekte olanlar için işleri düzene sokma şansı verir  (Sayfa 209)

Ne kadar uzağa gittiğini bilmiyorsan, çok uzaktır  (Sayfa 225)

Forrest Carter, Kitap Yorumları, Küçük Ağaç'ın Eğitimi, Say Yayınları, Şen Süer Kaya, The Education Of Little Tree,

16 yorum:

  1. Keyifli okumalar seçtiğiniz sözler harika, bu bile kitabı okunmaya değer kılıyor. teşekkürler.

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Teşekür ederim Hatice hanım :D Kitaplardan yaptığım alıntılar genelde ruhuma dokunanlardır. Bunlardan bu kıtaptan arda kalanlar işte :D

      Sil
  2. Serhat, Cahil Okur ne kadar güzel yorumlamış, ben kesinlikle böyle anlatamazdım, helal olsun dedi. Ki öyleydi. :D
    Çok güzel bir yorum olmuş gerçekten, keyifle okudum. Hiciv konusuna da katılıyorum, çok doğru tespitler var kitapta. Okurken yormuyor en güzeli.
    Beğenmene çok sevindim.
    Kapakta niye o görsel kullanılmış, belki içeriği tam karşılamıyor ama ben de çok beğeniyorum. :)
    Kurgu olabileceğini düşünmemiştim hiç. Büyüsüne fazla kapılmışım. :D
    Neyse mühim olan güzel şeyler elde etmek okuduktan sonra, bunu başarabilen bir kitap.
    Eline sağlık, yazıyı keyifle okudum. :)

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Gerçekten hoşuma giden bir kitap oldu.
      Kurgu olup olmadığı tam kesin olmasa da Forrest Carter'ın geçmişi çok temiz değil, Küçük Ağaç gerçekten oysa sonradan çok ama çok bozulmuş olması lazım gibime geliyor.

      Sil
  3. "Daha az sözcük olsaydı, dünyada bu kadar sorun olmazdı" Büyükbaba beni kalbimden vurdu Cahil. :)

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. :D Bence de öyle aynen büyükbaba gibi düşünüyorum

      Sil
  4. Sıradaki kitabım biliyorsunuz yalnız araya yine birşey girdi :) zweigin bir novellası kısa nasıl olsa diyip başladım :) aklım küçük ağaçta hep. ne güzel sözler seçmişsin.

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Zweig okumayı çok istiyorum da son okuduğum kitap sonrası korkuyorum. İçimdeki tümö sevinci alıp götürmüştü sağolsun.

      Kitabı kısa zaan içinde oku ve fikirlerini bizimle paylaş merakla bekleyeceğim. Ben çok beğendim

      Sil
  5. Geçen yıl okumuştum bu kitabı. İnsanan dokunan, bir kez daha okutan çok söz var içinde....

    YanıtlayınSil
  6. Gerçekten dediğiniz gibi Saadet Hanım insanın ruhuna dokunuyor

    YanıtlayınSil
  7. Cahil okur hediye etsene biz de okuyalım :) Blogunu da çok beğendim bu arada kendi bloguma beklerim :) Siteni takipe aldım

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. İnsallah Emre kardeşim :D Çekiliş yapoıcam bir kaç güne zaten :D Belkide sen kazanırsın

      Sil
  8. Güzel Paylaşımlar için teşekkürler

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Ben teşekkür ederim ilginiz için Yeliz Hanım :D

      Sil
  9. Bir kitap daha tanımış olduk. Ayrıntılı anlatımınızı ve alıntıları çok beğendim, elinize sağlık erenler ⭐

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Sagolasın Emine kardeşim. Beğenmenize sevindim

      Sil

Yorumlarınız Bizim İçin Önemlidir

Blogger tarafından desteklenmektedir.